ŚWIATOWI LIDERZY WALKI Z TRĄDEM

o. MARIAN ŻELAZEK SVD

Urodził się 30 stycznia 1918 roku we wsi Palędzie pod Poznaniem. W 1926 roku rodzina przeniosła się do Poznania gdzie uczęszczał do gimnazjum Marii Magdaleny. A potem do gimnazjum w Górnej Grupie. Po ukończeniu siódmej klasy w 1937 roku rozpoczął nowicjat w Zgromadzeniu Werbistów. 4 września 1939 roku złożył pierwsze śluby zakonne. W styczniu 1940 roku Gestapo internowało w budynku gimnazjum wielu księży a 22 maja tegoż roku internowani wraz ze studentami zostali wywiezieni do obozu koncentracyjnego w Dachau. Marian Żelazek cały okres II wojny światowej spędził jako więzień obozów koncentracyjnych. Po wyzwoleniu obozu w 1945 roku Marian Żelazek wyjechał do Rzymu. Tam studiował teologię w Instytucie Anselmianum na Monte Aventino.

W 1949 roku otrzymał w Rzymie święcenia kapłańskie. W tym samym roku przyjechał na jeden miesiąc do Polski i ostatni raz spotkał się z matką. Po powrocie do Rzymu złożył podanie o przydział do pracy misyjnej w Indiach. Wypłynął do Indii w 1950 roku. Wraz z innymi werbistami pracował wśród Adibasów w Sambalpur w północnej części stanu Orissa. W latach 1951-1962 był dyrektorem jedynego wówczas gimnazjum misyjnego.  W latach 1963-1975 jako sekretarz Komitetu Szkół Katolickich był opiekunem wszystkich szkół na obszarze podlegającym misji werbistów w Sambalpur. W 1968 roku został także mianowany proboszczem Bondamunda.

W roku 1975 objął nową placówkę misyjną w Puri, jednym z najświętszych i najważniejszych miast hinduistycznych w Indiach, gdzie pracował do końca życia. Wybudował tam kościół, którego konsekracja miała miejsce 11 grudnia 1985 roku. W roku 1989 kościół został wyposażony w ceramikę Janiny Karczewskiej-Koniecznej.

W listopadzie 1975 roku założył Korunalaya - Ośrodek Leczenia Trądu. Leczeni są tu trędowaci zamieszkujący kolonie lub małe enklawy wokół miasta Puri. Obejmuje on dwie większe kolonie trędowatych - Jiboramjee Palli i Station Road oraz siedem mniejszych miejsc, w których mieszkają trędowaci. Łącznie licząc razem z dziećmi mieszka w nich ponad 800 osób. Czym są Kolonie Trędowatych? A raczej, kto je zamieszkuje. Są to osoby chore na trąd, które przegrały walkę o swoje należne miejsce w społeczeństwie a nawet w swoich rodzinach.

Poprzez opiekę medyczną i działania rehabilitacyjne ojciec Marian powodował, że  "niechciani" mogli poczuć się chciani, odnowione zostało zaufanie i odnaleziona ludzka godność. Przeciwdziałał w ten sposób żebraniu. Ostatecznym celem jego działań było przemienienie kolonii trędowatych w zwykłą wieś. Od samego początku kolonie były zorganizowane profesjonalnie. Obecny był zespół medyczny: leprolog, dwie pielęgniarki, dwóch pomocników medycznych, dwie osoby bandażujące rany i cztery osoby do pomocy. Dla trudnych przypadków otwarty został rodzaju mini szpitala z 16 łóżkami, małą salą operacyjną, gabinetem dentystycznym i laboratorium. Leczenie oraz leki były i są bezpłatne. Każda osoba zarażona trądem, która przychodzi do Korunalaya, zostaje zauważona i otrzymuje potrzebną pomoc.

Dla dzieci z rodzin trędowatych o. Marian założył szkołę podstawową stwarzając możliwość nie tylko zdobycia wykształcenia, ale również wyżywienia, ubrania i wypoczynku. Wielu podopiecznym zapewnił po ukończeniu szkoły start w dorosłe życie. Do współpracy w tych działaniach włączyły się osoby z wielu krajów. O. Marian sam przez wiele lat mieszkał w aszramie przy kolonii trędowatych.
W celu zbliżenia się do hinduistów o. Marian wybudował i wyposażył a przede wszystkim tchnął ducha w Centrum Dialogu Międzyreligijnego.

Jharsuguda 2 maja 2006 r.

Ojciec Marian zmarł w pośrodku swoich umiłowanych trędowatych w Puri.

Ojciec Marian Żelazek, SVD, nazywany przez mieszkańców koloni trędowatych Bapa /ojciec/ odszedł do Domu Ojca 30 kwietnia 2006. „Bardzo bym pragnął umrzeć, podczas pracy dla biednych i potrzebujących” powiedział niegdyś św. pamięci ojciec Marian księdzu arcybiskupowi Raphael Cheenath, werbiście. Fakt, że ojciec Marian upadł  będąc w koloni trędowatych w niedzielę, a było to w czasie hinduistycznej ceremonii religijnej /Osto Prohari/, świętowanej przez ukochanych jej mieszkańców i tam ostatecznie zmarł, jest wyraźnym znakiem, że jego życzenie by umrzeć pracując, Opatrzność wobec niego spełniła.

Urodził się 30 stycznia w Polsce, w rodzinie Stanisława i Stanisławy. Do Zgromadzenia Księży Werbistów wstąpił w roku 1937, a święcenia  kapłańskie przyjął 18 września 1948 roku. Swoją Ziemię obiecaną, Orisę, zgodnie misyjnym przeznaczeniem osiągnął dnia 21 marca 1950.

Ceremonie pogrzebowe odbyły się w kościele katolickim w Jharsugudzie, dnia 2 maja 2006 roku. W gronie uczestników znaleźli się Ambasador dr Krzysztof Majka, Ambasador RP w Indiach, Prałat Tomasz Grysa, sekretarz Nuncjatury apostolskiej w New Dehli. Arcybiskup Raphael Cheenath, SVD – arcybiskup Cuttack-Bubaneswar, Bp Alphonse Bilung, SVD – biskup Diecezji Rourkela, Bp John Barwa, SVD biskup pomocniczy. Ponadto w uroczystościach wzięło udział  około 200 kapłanów, 300 sióstr zakonnych i około 500 wiernych świeckich. Większość ze zgromadzonych,  w tym biskup Bilung, liczni kapłani przedstawiciele laikatu, to byli studenci ojca Mariana z czasów kiedy był dyrektorem Wyższej Szkoły Hamirpur w Rourkela. Ciało zostało złożone do grobu na werbistowskim cmentarzu  w posiadłości Domu Prowincjalnego prowincji wschodnio-indyjskiej w Jharsuguda około godziny 11.30

Pan Ambasador Rzeczypospolitej Polskiej,  a także   ks. prałat Tomasz Grysa, kapłan archidiecezji poznańskiej, którzy reprezentowali Polaków podczas uroczystości pogrzebowych,  mówili o głębokim szacunku, uznaniu i czci jakimi żywili wierni w Polsce ojca Mariana, który był dla nich współczesnym bohaterem, ikoną Pokoju, Miłości i Służby.

I tak indyjscy werbiści i stan Orrisa utracili w osobie ojca Mariana jednego  ze swoich największych misjonarzy, który już nawet na  ziemi był wielokrotnie wyróżniany odznaczeniami,  modlą się aby otrzymał nagrodę wiekuistą  niebie.

Niech ojciec Marian, który był żyjącym Świętym i Bohaterem wśród biednych i potrzebujących, zostanie wyniesiony do godności bycia świętym, aby wstawiał się za nami i za wszystkimi biednymi i potrzebującym, w czasie który nadejdzie.

Stowarzyszenie doprowadziło kilka lat temu do czterokrotnej nominacji o. Mariana Żelazka do Pokojowej Nagrody Nobla. Więcej na ten temat na stronach sponsorowanych przez Stowarzyszenie www.brotherhood.pl. Po śmierci o. Mariana z inicjatywy Stowarzyszenia Senat RP podjął uchwałę zalecającą postać o. Mariana jako przykład wzorowego Polaka (pobierz tekst uchwały Senatu).

Lista filmów o Ojcu Marianie Żelazku

Filmy (wideo i dokumentalne)

(1980) Film wideo  o. Feliksa Poćwiardowskiego SVD. Tak niewiele potrzeba do radości. (Indie – o. Marian Żelazek) – prod. Interpress-Film [20 min.]

(1987)  Film dokument. Anny T. Pietraszek Misja – [30 min] – prod. xx. Verbiści [Wyd. Verbinum] [emisja w TVP w jednym z ostatnich wydań „Tele-echa”, programu red. Ireny Dziedzic, tu O. Marian był gościem programu, zapewne pierwszy raz w Telewizji Polskiej – może w 1990 r.? podczas wizyty o. Mariana w Polsce – red. Irena Dziedzic wymusiła tę emisję na prezesach TVP

(1998) Dwa filmy dokument. Anny T. Pietraszek: Głód miłości (30 min., tez wersja angielska - napisy) – prod. Red.reportazu Pr. 1 TVP s.a. i Ambasador trędowatych (15 min., też wersja angielska, francuska - napisy), prod. TVP s.a..

(Boże Nar. 1998) Reportaż A. Pietraszek Boże Narodzenie w wiosce trędowatych. Red. Katolicka TVP.

(2002) Film Anny T. Pietraszek, Aszirbado Ojca Mariana Żelazka (20 min.) prod. Red. publicystyki Pr.1 TVP s.a.

(15.04.2003) Film dokumentalny w TVP 1: Misjonarz. Realizacja: Ryszard Piasek i Zespół Filmowy Videonik. Patronat: Fundacja Pomocy Humanitarnej „Redemptoris Missio”, Komisja Episkopatu Polski ds. Misji.

(10.06.2004) Film dok. TVP 2: Wyklęci przez bogów – reż. Alicja Albrecht-Mroziewicz.

XI.2004 – wywiad z O. Marianem dla red. Katolickiej TVP s.a. emitowany w programie „Proboszcz roku” [TVP s.a.] – ok. 15 min.

01. 2006 – reportaż pt. „Dialog”, Anny T. Pietraszek [25 min.] dla red. Katolickiej TVP s.a. – reportaż z otwarcia i poświęcenia Centrum Dialogu  21.01.2006 r. [nieznana data emisji]

(1.11.2006)  Film Anny T. Pietraszek w TVP 1 Testament Ojca Mariana   [25 min.]

Udział Ruchu Solidarności z Ubogimi Trzeciego Świata „Maitri”
w przedsięwzięciach o. Mariana Żelazka

W latach od roku 1979 do 1988 odwiedziło o. Mariana w Puri około 35 uczestników Ruchu. Natomiast o. Marian kilkakrotnie odwiedzał Ruch w naszych wspólnotach, a dwukrotnie uczestniczył w Spotkaniu Krajowym Ruchu.

Natomiast jeśli chodzi o wspieranie jego pracy, to już latach 1970. wysyłano do Puri po kilkaset kilogramów darów rocznie, a od roku 1980 wysyłka stała się bardziej systematyczna.

Oprócz tego Ruch uczestniczył w realizacji następujących projektów:
1. wysłano w 1987 roku kompletne wyposażenie gabinetu dentystycznego – ośrodek bytomski
2. wyposażenie warsztatu stolarskiego dla 10 uczniów – ośrodek gdański i Czechosłowacja
3. w latach 1995 -2000 akcja „kubek mleka” przekazywano corocznie kilkaset kilogramów mleka w proszku dla dzieci ze szkół  w Puri – ośrodek warszawski we współpracy z zamojskim i olkuskim
4. projekt „studnie” – zakup 100 pomp abisynek dla każdej rodziny w wiosce trędowatych w Puri, ośrodek warszawski we współpracy z olkuskim, lata 2000-2003
5. centrum dialogu międzyreligijnego – w roku 2004 jednorazowo wsparł ośrodek gdański Ruchu 10000 USD. O wadze tej sprawy świadczy fakt, że w ostatnich latach Orissa stała się widownią krwawych zamieszek na tle religijnym.

Wspólnota warszawska Ruchu zainicjowała i doprowadziła także do 4-krotnej nominacji o. Mariana Żelazka do Pokojowej Nagrody Nobla w latach 2002 do 2005. Po wyczerpaniu się nadziei w tym kierunku wspólnota warszawska podjęła próbę uhonorowania o. Mariana „Nagrodą Braterstwa”. Wysiłki te zostały przerwane przez śmierć o. Mariana. Ślad tych starań można znaleźć na stronie http://www.brotherhood.pl.

Można pobrać ten dokument! Kliknij aby pobrać PDF


Można pobrać ten dokument! Kliknij aby pobrać PDF